Ratownictwo w Polsce opiera się na kilku poziomach przygotowania osób udzielających pomocy poszkodowanym. W przestrzeni publicznej bardzo często pojawiają się pojęcia „ratownik KPP” oraz „ratownik medyczny”, używane zamiennie, mimo że oznaczają zupełnie inne kwalifikacje, zakres kompetencji oraz możliwości wykonywania czynności ratunkowych. Ukończywszy kurs kwalifikowanej pierwszej pomocy można uzyskać tytuł ratownika KPP, jednak nie jest on tożsamy z zawodem ratownika medycznego wymagającym ukończenia studiów wyższych. Warto poznać różnice pomiędzy obiema ścieżkami, dowiedzieć się, jakie uprawnienia posiada ratownik KPP oraz sprawdzić, gdzie zdobyte kwalifikacje znajdują praktyczne zastosowanie.

Czym jest kwalifikowana pierwsza pomoc i kim jest ratownik KPP?

Kwalifikowana pierwsza pomoc, określana skrótem KPP, stanowi zaawansowany poziom udzielania pomocy osobom znajdującym się w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego, plasując się pomiędzy podstawową pierwszą pomocą świadczoną przez każdego obywatela a medycznymi czynnościami ratunkowymi wykonywanymi przez zespoły Państwowego Ratownictwa Medycznego. Osoba kończąca specjalistyczny kurs oraz zdająca egzamin państwowy uzyskuje tytuł ratownika KPP. Oznacza to możliwość wykonywania szeregu czynności przewidzianych przepisami prawa podczas działań ratowniczych prowadzonych przez jednostki współpracujące z systemem Państwowe Ratownictwo Medyczne. Ratownik KPP posiada wiedzę dotyczącą oceny stanu poszkodowanego, zabezpieczania miejsca zdarzenia, prowadzenia resuscytacji krążeniowo-oddechowej, tamowania masywnych krwotoków, opatrywania ran, unieruchamiania złamań oraz wspomagania oddechu przy użyciu odpowiedniego sprzętu. Szkolenie przygotowuje również do współpracy z zespołami ratownictwa medycznego, przekazywania informacji o stanie pacjenta oraz organizowania działań podczas zdarzeń z wieloma poszkodowanymi.

Ratownik KPP a ratownik medyczny – najważniejsze różnice

Choć obie funkcje dotyczą ratowania zdrowia i życia, zakres kompetencji, wymagane wykształcenie oraz odpowiedzialność zawodowa znacząco się różnią. Ratownik medyczny wykonuje zawód medyczny regulowany ustawą, kończąc studia wyższe na kierunku ratownictwo medyczne oraz uzyskując prawo wykonywania zawodu. Może samodzielnie wykonywać medyczne czynności ratunkowe, podawać liczne leki, prowadzić zaawansowane procedury oddechowe, interpretować wybrane badania oraz pracować w zespołach ratownictwa medycznego, szpitalnych oddziałach ratunkowych czy lotniczym pogotowiu ratunkowym. Ratownik KPP nie wykonuje zawodu medycznego. Ukończywszy kurs kwalifikowanej pierwszej pomocy, zdobywa uprawnienia do prowadzenia działań ratowniczych wyłącznie w zakresie przewidzianym dla kwalifikowanej pierwszej pomocy. Nie może samodzielnie podawać większości leków ani wykonywać specjalistycznych procedur medycznych wymagających kwalifikacji ratownika medycznego, pielęgniarki lub lekarza. Jego zadaniem pozostaje utrzymanie funkcji życiowych poszkodowanego do momentu przekazania go zespołowi Państwowego Ratownictwa Medycznego.

Jak zdobyć tytuł ratownika KPP?

Uzyskanie tytułu ratownika KPP wymaga ukończenia kursu kwalifikowanej pierwszej pomocy prowadzonego przez uprawnione podmioty szkoleniowe. Program obejmuje zwykle około 66 godzin zajęć teoretycznych i praktycznych, podczas których uczestnicy ćwiczą działania prowadzone podczas rzeczywistych akcji ratowniczych. Szkolenie koncentruje się na praktyce, wykorzystując fantomy, sprzęt do unieruchamiania urazów, zestawy tlenowe, automatyczne defibrylatory AED oraz wyposażenie służące do opatrywania obrażeń. Po zakończeniu kursu kandydaci przystępują do egzaminu państwowego składającego się z części teoretycznej oraz praktycznej. Pozytywny wynik skutkuje uzyskaniem tytułu ratownika KPP ważnego przez trzy lata. Zachowanie uprawnień wymaga ukończenia kursu recertyfikacyjnego oraz ponownego zdania egzaminu, potwierdzając utrzymanie odpowiednich kompetencji praktycznych i znajomości aktualnych wytycznych postępowania.

Jakie uprawnienia posiada ratownik KPP?

Zakres czynności wykonywanych przez ratownika kwalifikowanej pierwszej pomocy został określony przepisami prawa oraz programem szkolenia. Obejmuje działania pozwalające skutecznie zabezpieczyć poszkodowanego do czasu przyjazdu specjalistycznych służb medycznych. Ratownik KPP może wykonywać między innymi:

• ocenę bezpieczeństwa miejsca zdarzenia i organizację działań ratowniczych,
• ocenę stanu poszkodowanego według obowiązujących schematów postępowania,
• prowadzenie resuscytacji krążeniowo-oddechowej osób dorosłych i dzieci,
• stosowanie automatycznego defibrylatora zewnętrznego AED,
• udrażnianie dróg oddechowych metodami bezprzyrządowymi oraz z wykorzystaniem dostępnego sprzętu,
• prowadzenie tlenoterapii biernej i wspomaganie wentylacji workiem samorozprężalnym,
• tamowanie krwotoków zewnętrznych przy użyciu opatrunków uciskowych oraz opasek zaciskowych,
• opatrywanie ran i zabezpieczanie oparzeń,
• unieruchamianie złamań, skręceń oraz urazów kręgosłupa,
• ewakuację poszkodowanych z miejsca zagrożenia,
• prowadzenie segregacji medycznej podczas zdarzeń masowych,
• monitorowanie stanu poszkodowanego do czasu przekazania zespołowi ratownictwa medycznego.

Gdzie może pracować ratownik KPP?

Ratownik KPP znajduje zatrudnienie przede wszystkim w jednostkach współpracujących z systemem Państwowego Ratownictwa Medycznego oraz wszędzie tam, gdzie istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia nagłych zagrożeń zdrowotnych. Posiadane kwalifikacje są cenione zarówno w służbach mundurowych, jak i w sektorze prywatnym. Tytuł ratownika KPP posiadają między innymi strażacy Państwowej Straży Pożarnej i Ochotniczych Straży Pożarnych, funkcjonariusze Policji, Straży Granicznej, ratownicy wodni, ratownicy górscy czy członkowie organizacji ratowniczych. Coraz częściej kwalifikacje te zdobywają również pracownicy dużych zakładów przemysłowych, firm energetycznych, przedsiębiorstw budowlanych oraz zabezpieczenia imprez masowych. Ratownik KPP może brać udział w zabezpieczeniach medycznych wydarzeń sportowych, koncertów czy festiwali, wspierając działania zespołów medycznych oraz udzielając pomocy do momentu przyjazdu karetki.

Czy ratownik KPP może pracować w zespole ratownictwa medycznego?

Jednym z najczęściej pojawiających się pytań jest możliwość pracy ratownika KPP w karetkach systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego. Odpowiedź brzmi – nie. Samo ukończenie kursu kwalifikowanej pierwszej pomocy nie daje prawa do wykonywania zawodu ratownika medycznego ani do pełnienia funkcji członka podstawowego zespołu ratownictwa medycznego. Zespoły systemowe tworzą osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje zawodowe wynikające z obowiązujących przepisów, przede wszystkim ratownicy medyczni, pielęgniarki systemu oraz lekarze w zespołach specjalistycznych. Ratownik KPP może natomiast współpracować z zespołami PRM podczas wspólnych działań prowadzonych przez straż pożarną, służby ratownicze czy organizacje zabezpieczające imprezy masowe, wykonując czynności mieszczące się w zakresie swoich uprawnień.

Dlaczego kwalifikowana pierwsza pomoc odgrywa tak dużą rolę w systemie ratownictwa?

Pierwsze minuty po wystąpieniu nagłego zatrzymania krążenia, ciężkiego urazu lub masywnego krwotoku mają ogromny wpływ na rokowanie poszkodowanego. Ratownicy KPP bardzo często docierają na miejsce zdarzenia przed zespołem ratownictwa medycznego, rozpoczynając działania ratujące życie jeszcze przed przyjazdem karetki. Dysponując odpowiednim sprzętem oraz praktycznymi umiejętnościami, mogą prowadzić skuteczną resuscytację, stosować automatyczny defibrylator AED, zabezpieczać drogi oddechowe, tamować krwotoki czy unieruchamiać obrażenia powstałe podczas wypadków komunikacyjnych i katastrof. Współpracując z dyspozytorami medycznymi oraz zespołami PRM, tworzą niezwykle istotny element całego systemu bezpieczeństwa. Ich obecność w straży pożarnej, służbach ratowniczych oraz jednostkach odpowiedzialnych za zabezpieczanie imprez znacząco zwiększa szanse poszkodowanych na przeżycie i ograniczenie skutków odniesionych obrażeń jeszcze przed rozpoczęciem specjalistycznego leczenia.

źródła: https://savealife.pl/strefa-ratownika/ratownik-kwalifikowanej-pierwszej-pomocy/